Süd və süd məhsulları autizmli uşaqlara necə təsir edir?

08/11/2019 [14:19] - Cəmiyyət (132)



Azərbaycan Qida Təhlükəsizliyi Agentliyi (AQTA) və Qida Təhlükəsizliyi İnstitutunun mütəxəssisləri “Süd və süd məhsullarının autizmli uşaqlara təsiri” mövzusunu araşdırıblar.

Agentlikdən  bildirilib ki, süd və süd məhsulları bütün insanların gündəlik qida rasionunun bir hissəsini təşkil edir.

Qeyd olunub ki, bu məhsullar zülal, kalsium, B2 və B12 vitaminləri də daxil olmaqla bir çox qida maddəsinin mənbəyi hesab olunur: "Süd məhsullarının tərkibindəki kalsium, sümük və dişlərin sağlam inkişafında, eləcə də hüceyrələrin normal fəaliyyətində xüsusi rol oynayır. Həmin qidaların tərkibindəki keyfiyyətli zülal isə uşaqlarda böyümə, böyüklərdə toxuma bərpası və hər yaş qrupunda orqanizmin fəaliyyətinə müsbət istiqamətdə təsir göstərir.
Lakin autizmdən əziyyət çəkən uşaqlarda bu heç də belə deyil. Çünki süd və süd məhsullarındakı əksəriyyətini antibiotiklər, hormonlar, antihelmintik preparat, pestisid və baytarlıq dərmanları təşkil edən kimyəvi çirkləndiricilər autizm xəstəliyinin yaranması və gedişatında köməkçi faktor ola bilir. Həyat boyu davam edən autizm isə uşaqların sosial münasibətlərində, ünsiyyət vərdişlərində, təxəyyüllərinin inkişafında zəiflik və ya tamamilə yox olma ilə müşahidə edilən xəstəlikdir. Onların vərdişlərində müşahidə edilən rutinləşmə qidalanmalarında da əks olunur. Məsələn, hər dəfə eyni tərkibli qida məhsullarından asılılıq da buradan qaynaqlanır.

Bir sıra tədqiqatlar göstərir ki, süd zülallarının isidilməsi, müxtəlif zülal dəyişikliklərinə səbəb olur. Bu da onların həzmini həm in vitro, həm də in vivo azaldır. İnək südünün sənaye sterilizasiyası və qatıq emalında istifadə edilənə yaxın dərəcədə isidilməsi tərkibindəki kazein zülalını həzmə daha dözümlü hala gətirir. Bu zülalın istilik təsirindən aqreqatlaşması ehtimalı ilə izah olunur. Bundan əlavə radiasiya, qələvi emalı, oksidləşmə, yüksək təzyiq emalı, ekstruziya və qidaların dondurulması-əridilməsi tsikli də protein həzminə təsir göstərə bilər.

Ultra emal olunmuş qidaların digər zərərli xüsusiyyətlərinə əlavə olaraq, bəzi emal üsullarının qida zülallarının həzminə olan mənfi təsiri nəzərə alınaraq autizmli uşaqların pəhrizində minimal emal edilmiş süd, yumurta, ət və balıq və s. məhsulları yer almalıdır. Autizmli uşaqlarda kazein və qlutendən təmizlənmiş pəhrizlə bağlı aparılan araşdırmada uşaqların qan nümunələrində CD26, CD69, streptokinaza, gliadin, kazein və IgG, IgM, IgA anticisimləri araşdırılıb. Əksəriyyətində də kazein və qliadinə qarşı anticisimlərin olduğu aşkarlanıb. Bundan əlavə streptokinaz gliadin və kazeinin limfosit və toxuma enziminə birləşməsi autizmli uşaqlarda iltihablaşma və immunitet reaksiyalarına səbəb ola bilir".
Əfv Komissiyasında tərkibində dəyişiklik gözlənilir- Mehdiyev və Axundova yola salınır
28-ci saylı Sabunçu seçki dairəsindən 6 namizədin birgə bəyanatı
Elmira Axundovaya "pul daşıyan" şəxsin fotosu yayılıb?
Tanınmış jurnalist Ləman Ələşrəfqızı İlham Əliyevə məktub yazıb
Qüdrət Həsənquliyev: Bəzi qanun pozuntuları mojaritar seçki sistemindən qaynaqlanır
Xəbər lenti
18/02/2020 [21:53]:
Bakıda 32 yaşlı kişi dəm qazından boğulub
18/02/2020 [20:52]:
“Nağıllar aləmində” yenidən səhnədə
18/02/2020 [20:39]:
“Bakcell” beynəlxalq konfransın keçirilməsinə dəstək göstərdi
18/02/2020 [19:44]:
Əfv Komissiyasında tərkibində dəyişiklik gözlənilir- Mehdiyev və Axundova yola salınır
18/02/2020 [19:33]:
ABŞ Yaponiyadan vətəndaşlarını təxliyə etdi
18/02/2020 [18:51]:
MSK daha üç məntəqəni etibarsız saydı
18/02/2020 [18:45]:
“Naftoqaz” Rusiyanı Krımın işğalına görə ağır təzminatla cəzalandırmaq istəyir
18/02/2020 [18:42]:
Səfir : "2020-2021-ci il üçün Hindistanın dövlət büdcəsindən 3,85 milyard dollar ayrılacaq"
18/02/2020 [17:39]:
Lavrov: “Rusiya və Türkiyə hərbçiləri İdlibdə daim təmasdadırlar”
18/02/2020 [17:12]:
Ölkə başçısı: “Bütün yol-nəqliyyat infrastrukturu müasir tələblərə cavab verməlidir”
18/02/2020 [17:06]:
İlham Əliyev Bakı Nəqliyyat Agentliyinin İdarə Heyətinin sədrini qəbul edib
18/02/2020 [16:24]:
BMT-nin Baş katibi: Dünyada islamofobiyanın geniş vüsət alması böyük narahatlıq doğurur
18/02/2020 [15:42]:
8 yaşlı qız qocalıqdan öldü – Şok
18/02/2020 [15:00]:
"Sədərək"də yanğın söndürülüb: 28 mağaza yanıb - RƏSMİ
18/02/2020 [14:50]:
İki yaşlı qız anasını xilas etdi
18/02/2020 [14:20]:
Bill Qeyts koronavirus epidemiyasına görə narahatdır
18/02/2020 [13:51]:
Misir mumiyalarının qızıl maskaları ABŞ-da nümayiş etdirilir
18/02/2020 [13:50]:
Səfirlik viza almaq istəyən Azərbaycan vətəndaşlarına müraciət etdi
18/02/2020 [13:26]:
Pakistanın axtarışa verdiyi şəxs Bakı aeroportunda tutuldu
18/02/2020 [13:20]:
Azərbaycana xaricdən pul köçürmələri 14% azalıb
18/02/2020 [12:43]:
Uels millisi Bakıya gəlməmişdən bir həftə öncə Niderlanda gedəcək
18/02/2020 [12:18]:
Azərbaycan əhalisinin gəlirləri 7%-ə yaxın artıb
18/02/2020 [11:40]:
Azərbaycan və Avropa İttifaqı yeni əməkdaşlıq sazişini müzakirə etdi
18/02/2020 [11:14]:
Çində 6 günə tibbi maskalar istehsal edən fabrik tikiləcək
18/02/2020 [10:51]:
Azərbaycanda informasiya və rabitə xidmətləri kəskin artıb
Bütün xəbərlər...
Həftənin ən çox oxunanları
Nəticələri ləğv edilən dairələrin TAM SİYAHISI
Azərbaycanda 18 208 manat pensiya alan var
Tanınmış jurnalist Ləman Ələşrəfqızı İlham Əliyevə məktub yazıb
Mərkəzləşdirilmiş karyera portalı yaradılacaq
Elmira Axundovaya "pul daşıyan" şəxsin fotosu yayılıb?
İnsanın dünyaya münasibətindən bəhs edən tamaşa - “Katarsis”
BMT-nin İnkişaf Proqramı iqlim dəyişikliyi ilə mübarizə məqsədilə “Missiya 1.5” kampaniyasına başlayır
Nazir və müavinləri bölgələrdə vətəndaşları qəbul edəcək
Putin Zelenski ilə telefonla danışdı
İlham Əliyev Münxen Təhlükəsizlik Konfransı çərçivəsində “Enerji təhlükəsizliyi” mövzusunda dəyirmi masada iştirak edib
İstiqlal.az-ın arxivi
"İstiqlal.az"
Xəbər Portalı
e-mail: istiqlal.mmc@gmail.com
Copyright©2013 "İstiqlal.az" MMC
Materiallardan istifadə zamanı
www.istiqlal.az saytına
istinad zəruridir
X

Bəyənin və "İstiqlal.az"-ı Facebook lovhənizdən izləyin