Neftin ucuzlaşması Azərbaycana nə vəd edir?

10/08/2019 [12:01] - İqtisadiyyat (251)



Son vaxtlar dünya bazarlarında neftin qiymətinin nisbətən ucuzlaşması meylləri var – qiymət Azərbaycanın 2019-cu il dövlət büdcəsində neftin nəzərdə tutulan 60 dollar həddindən bir qədər aşağı enib. Təbii ki, arzuolunan tendensiya deyil. Çünki neftin 1 dollar ucuzlaşması hər hər gün Azərbaycana 890 min dollar ziyan vurur – gündəlik hasilat 890 min bareldir. Ancaq bunun “kritik vəziyyət” kimi dəyərləndirmək də peşəkar yanaşmadan çox uzaqdır və “populist” xarakter daşıyır.

Birincisi, 2019-cu ilin ilk 7 ayında Azərbaycan neftinin orta satış qiyməti 65-66 dollar, yəni proqnozlaşdırıln qiymətdən təxminən 8 faiz çox olub. İlin son 5 ayında neftin qiyməti büdcədən nəzərdə tutulduğundan 4-5 dollar ucuz satılsa belə, ümimi göstərici büdcə proqnozlarına adekvat olacaq. Yəni burada “kritik vəziyyətdən” əsər-əlamət yoxdur. Yeri gəlmişkən, dünən – avqustun 8-də neftin qiyməti yenidən bahalaşaraq 60,18 dollar/barel təşkil edib. Bu onu göstərir ki, neftin qiymətinin davamlı olaraq ucuzlaşması tendensiyası yoxdur. Üstəlik də yay aylarında neftə təlabatın azalmasının qiymətlərə mənf təsiri mübahisə predmeti deyil. Bu da qiymətlərə mənfi təsir edir.

İkincisi, neftin qiyməti davamlı olaraq ucuzlaşsa belə, “kritik vəziyyətdən” qurtulmağın qanuni yolları var. 2018-ci ildə «Büdcə sistemi haqqında» qanuna dəyişiklik edildi. Qanuna dəyişikliyə əsasən, 2019-cu büdcə ilindən başlayaraq xərclərin orta və uzunmüddətli idarə edilməsi üzrə yeni büdcə qaydası tətbiq edilir. Qaydanın tətbiqi dövlət büdcəsinin neft gəlirlərinin dəyişkənliyindən asılılığının azaldılmasına hesablanıb. Qayda büdcə ili ərzində xərclənə bilən neft gəlirlərinin və icmal büdcə xərclərinin yuxarı hədlərinin hesablanması mexanizmini müəyyən edir. Burada əsas məqsəd xam neft qiymətlərinin yüksək olduğu illərdə və hətta xalis maliyyə aktivlərinin imkan verdiyi halda belə büdcə xərclərinin kəskin artımının qarşısının alınması və beləliklə də büdcənin protsiklliyinin məhdudlaşdırılmasıdır. Konkret desək, neft davamlı ucuzlaşsa belə, gözlənilən təhlükələdən sığortalanmaq mexanizmi var. Peşəkar yanaşma popilizmi sevmir.

Qadir İBRAHIMLI
Gələn ilin büdcəsində sosial xərclərin çəkisi 40 faizə çatır
Təhsil nazirinin müavini LDU-da yeni tələbə yataqxanasının açılışında iştirak edib
Prezident həmişə Naxçıvana xüsusi diqqət göstərib - Qüdrət Həsənquliyev
Fiziki qüsurlu uşaqlara psixoloji xidmət göstəriləcək - fotolar
Əli Kərimlinin mühafizəçisi həbs edildi – Məhkəmə
Xəbər lenti
18/09/2019 [23:58]:
Bu il Azərbaycan əhalisi 37 milyard manata yaxın gəlir əldə edib
18/09/2019 [22:43]:
Almaniya Səudiyyə Ərəbistanına qarşı silah embarqosunun müddətini uzadıb
18/09/2019 [21:44]:
10 kq-a yaxın narkotik vasitə dövriyyədən çıxarılıb
18/09/2019 [20:26]:
Həbsxana rəisi rüşvətə görə həbs olunub
18/09/2019 [19:31]:
Özbək ulduzlar Uluqbek Raxmatullayev və Yulduz Turdiyeva Bakıda
18/09/2019 [18:46]:
"Qoşulmama Hərəkatına sədrliyi Azərbaycana ötürəcəyik"
18/09/2019 [18:27]:
17 nəfəri ildırım vurub
18/09/2019 [17:53]:
Tehran – İstanbul dəmir yolu marşrutunun açılması ilə bağlı razılıq əldə olunub
18/09/2019 [17:36]:
Xalqının taleyini yaşayan dahi
18/09/2019 [17:22]:
Bədii gimnastika üzrə 37-ci dünya çempionatının üçüncü günü start götürüb
18/09/2019 [16:50]:
Antibiotiklərin satışına nəzarət artırılsın - TƏKLİF
18/09/2019 [16:35]:
Dövlət büdcəsindən icbari tibbi sığorta sisteminə ayrılan vəsait arta bilər
18/09/2019 [16:20]:
Əli Əhmədov: "XX əsrin ən möhtəşəm layihələrindən biri də məhz “Əsrin müqaviləsi” olub"
18/09/2019 [15:51]:
Dizel bahalaşıb
18/09/2019 [15:28]:
Azərbaycandan MDB ölkələrinə məhsul ixracının dəyəri artıb
18/09/2019 [15:14]:
Milli Konservatoriyada Milli Musiqi Günü qeyd edilib
18/09/2019 [14:48]:
ABŞ dövlət katibi Səudiyyə Ərəbistanına səfər edib
18/09/2019 [14:31]:
Onkoloji xəstələrin müalicəsi üçün ayrılan vəsaitin artırılması təklif olunub
18/09/2019 [14:18]:
Monitorinq insidentsiz başa çatıb
18/09/2019 [13:50]:
Azərbaycan və Gürcüstan elektrik enerji xətlərinin tikintisini müzakirə ediblər
18/09/2019 [13:47]:
30 min ağacın əkilməsini nəzərdə tutulan ağacəkmə kampaniyasına start verilib
18/09/2019 [13:38]:
“Ailə institutu və dini dəyərlərin vəhdəti” adlı maarifləndirmə tədbiləri keçirilib
18/09/2019 [13:37]:
Azərbaycan güləşçisi dünya çempionatında yarımfinala yüksəlib
18/09/2019 [13:15]:
Ramiz Mehdiyev Belarus Təhlükəsizlik Şurasının dövlət katibi ilə görüşüb
18/09/2019 [13:12]:
İran ABŞ-a nota verib
Bütün xəbərlər...
Həftənin ən çox oxunanları
Büdcə prosesində şəffaflığın təmin edilməsində mühüm addım – şərh
Bakıda Data Jurnalistikası kursu keçirildi
Sağlamlığımızı qorumaq üçün necə qidalanaq?
Ukrayna səfiri: “İkitərəfli münasibətlər dost və inam ruhunda qurulub”
Sabiq prezident milli qəhrəmanlar qəbiristanlığında dəfn olunacaq
Four Seasons Hotel Baku-ya yeni baş menecer təyin edilib
Prezident həmişə Naxçıvana xüsusi diqqət göstərib - Qüdrət Həsənquliyev
2019-cu il Taekvondo üzrə V Səfir Kubokunun təqdimatı olacaq
Təhsil nazirinin müavini LDU-da yeni tələbə yataqxanasının açılışında iştirak edib
Gələn ilin büdcəsində sosial xərclərin çəkisi 40 faizə çatır
İstiqlal.az-ın arxivi
"İstiqlal.az"
Xəbər Portalı
e-mail: istiqlal.mmc@gmail.com
Copyright©2013 "İstiqlal.az" MMC
Materiallardan istifadə zamanı
www.istiqlal.az saytına
istinad zəruridir
X

Bəyənin və "İstiqlal.az"-ı Facebook lovhənizdən izləyin