Neftin ucuzlaşması Azərbaycana nə vəd edir?

10/08/2019 [12:01] - İqtisadiyyat (491)



Son vaxtlar dünya bazarlarında neftin qiymətinin nisbətən ucuzlaşması meylləri var – qiymət Azərbaycanın 2019-cu il dövlət büdcəsində neftin nəzərdə tutulan 60 dollar həddindən bir qədər aşağı enib. Təbii ki, arzuolunan tendensiya deyil. Çünki neftin 1 dollar ucuzlaşması hər hər gün Azərbaycana 890 min dollar ziyan vurur – gündəlik hasilat 890 min bareldir. Ancaq bunun “kritik vəziyyət” kimi dəyərləndirmək də peşəkar yanaşmadan çox uzaqdır və “populist” xarakter daşıyır.

Birincisi, 2019-cu ilin ilk 7 ayında Azərbaycan neftinin orta satış qiyməti 65-66 dollar, yəni proqnozlaşdırıln qiymətdən təxminən 8 faiz çox olub. İlin son 5 ayında neftin qiyməti büdcədən nəzərdə tutulduğundan 4-5 dollar ucuz satılsa belə, ümimi göstərici büdcə proqnozlarına adekvat olacaq. Yəni burada “kritik vəziyyətdən” əsər-əlamət yoxdur. Yeri gəlmişkən, dünən – avqustun 8-də neftin qiyməti yenidən bahalaşaraq 60,18 dollar/barel təşkil edib. Bu onu göstərir ki, neftin qiymətinin davamlı olaraq ucuzlaşması tendensiyası yoxdur. Üstəlik də yay aylarında neftə təlabatın azalmasının qiymətlərə mənf təsiri mübahisə predmeti deyil. Bu da qiymətlərə mənfi təsir edir.

İkincisi, neftin qiyməti davamlı olaraq ucuzlaşsa belə, “kritik vəziyyətdən” qurtulmağın qanuni yolları var. 2018-ci ildə «Büdcə sistemi haqqında» qanuna dəyişiklik edildi. Qanuna dəyişikliyə əsasən, 2019-cu büdcə ilindən başlayaraq xərclərin orta və uzunmüddətli idarə edilməsi üzrə yeni büdcə qaydası tətbiq edilir. Qaydanın tətbiqi dövlət büdcəsinin neft gəlirlərinin dəyişkənliyindən asılılığının azaldılmasına hesablanıb. Qayda büdcə ili ərzində xərclənə bilən neft gəlirlərinin və icmal büdcə xərclərinin yuxarı hədlərinin hesablanması mexanizmini müəyyən edir. Burada əsas məqsəd xam neft qiymətlərinin yüksək olduğu illərdə və hətta xalis maliyyə aktivlərinin imkan verdiyi halda belə büdcə xərclərinin kəskin artımının qarşısının alınması və beləliklə də büdcənin protsiklliyinin məhdudlaşdırılmasıdır. Konkret desək, neft davamlı ucuzlaşsa belə, gözlənilən təhlükələdən sığortalanmaq mexanizmi var. Peşəkar yanaşma popilizmi sevmir.

Qadir İBRAHIMLI
İctimai Liderlər Platforması ölkə əhalisinə müraciət edib
Təssüf ki, Cümhuriyyət qurucuları layiqli qiymətlərini yetərincə almayıblar - Qulamhüseyn Əlibəyli
Ermənilərin cavabını Müdafiə Nazirliyi verməlidir - Qulamhüseyn Əlibəyli
Pandemiyadan zərər çəkmiş sahələrə 533 milyon manat yardım edilib - rəsmi
Vətəndaş cəmiyyətinin pandemiya sınağı
Xəbər lenti
04/06/2020 [23:58]:
Londonda etiraz nümayişləri keçirilib, saxlanılanlar var
04/06/2020 [22:48]:
Avropa Gimnastikası qitə çempionatını Bakıya həvalə edib
04/06/2020 [21:42]:
Ermənistanda pasiyentlərin vəziyyəti ağırdır
04/06/2020 [20:34]:
Rusiya XİN: "Qarabağ probleminin həlli çox uzandı"
04/06/2020 [19:39]:
Azərbaycanın turizm potensialının tanıdılması onlayn platformalar vasitəsilə aparılır
04/06/2020 [19:20]:
Latviya Səfiri parlamentdə olub
04/06/2020 [18:49]:
ƏSA Teatrından yeni tamaşa - “Balaca Şahzadə”
04/06/2020 [17:48]:
“Sabah” paraqvaylı hücumçu ilə müqavilə bağlayıb
04/06/2020 [17:22]:
Qadağa günlərində insanlar dərmanı necə alacaq? - RƏSMİ CAVAB
04/06/2020 [17:20]:
Ramin Bayramlı: "Həftəsonu qadağaları bir neçə dəfə tətbiq edilə bilər"
04/06/2020 [17:15]:
Operativ Qərargah: "Vətəndaşlar lazımi ehtiyaclarını indidən təmin etsinlər"
04/06/2020 [17:12]:
TƏBİB sədri: "Həftəsonları qadağanın tətbiqi yetərli deyil"
04/06/2020 [17:10]:
Azərbaycanın hava limanları iyulun 1-nə qədər bağlı qalacaq
04/06/2020 [17:05]:
Azərbaycanda daha 262 nəfər koronavirusa yoluxub, 2 nəfər ölüb
04/06/2020 [16:42]:
"Lukoil" "OPEC+" razılaşması çərçivəsində neft hasilatını azaldıb
04/06/2020 [15:28]:
Dondurma deyə yediyimiz kimyəvi maddələr: Təhlükə sezonu başladı
04/06/2020 [14:33]:
“Oyaq gözəl” tamaşası onlayn nümayiş ediləcək
04/06/2020 [14:06]:
Operativ Qərargah: Xüsusi karantin rejiminin müəyyən günlərdə sərtləşdirilməsi qərara alınıb
04/06/2020 [14:01]:
Əli Əsədov əhaliyə müraciət edib
04/06/2020 [13:57]:
Bu il Meksikadan Azərbaycana ixracın həcmi 225.49 faiz artıb
04/06/2020 [13:48]:
UEFA “Trabzonspor”u Avropa yarışlarından kənarlaşdırıb
04/06/2020 [13:16]:
“Yuğ” teatrı iyun repertuarını açıqlayıb
04/06/2020 [12:45]:
Polşada prezident seçkilərinin vaxtı müəyyənləşib
04/06/2020 [12:14]:
Konqoda Ebola epidemiyası başlanıb
04/06/2020 [11:43]:
Azərbaycanda tibbi maskalar üçün xammal istehsalına başlanıb
Bütün xəbərlər...
Həftənin ən çox oxunanları
Rayonlara gediş-gəlişin bərpası ilə bağlı açıqlama
Azərbaycanda xüsusi karantin rejiminin müddəti uzadıldı
Luvr muzeyinin iyulun əvvəlində açılışı gözlənilir
Con Terri Premyer Liqanın ən yaxşı müdafiəçisi seçilib
Jurnalist şeyxin müdafiəsinə qalxdı - böhtan atmaq kişi işi deyil
Yaxın Şərqin “Qordiy düyünü”nü kim kəsəcək: Tramp, Putin, yoxsa Ərdoğan?..
"Milan" "Real"ın 4 futbolçusunu istəyir
Roma Papası Azərbaycan Prezidentinə məktub yazıb
“Təklif. Elçilik” tamaşası onlayn göstərilib
"Real" yay transferlərindən məhrum ola bilər
İstiqlal.az-ın arxivi
"İstiqlal.az"
Xəbər Portalı
e-mail: istiqlal.mmc@gmail.com
Copyright©2013 "İstiqlal.az" MMC
Materiallardan istifadə zamanı
www.istiqlal.az saytına
istinad zəruridir
X

Bəyənin və "İstiqlal.az"-ı Facebook lovhənizdən izləyin