Xaricdə dövlət universitetlərinin təhsilhaqqı aşağı salınır, Azərbaycanda isə qaldırılır

20/09/2017 [15:50] - Cəmiyyət (70)



Dünyanın bir çox ölkəsində dövlət universitetlərinə tələbə cəlb etmək üçün təhsilhaqqı aşağı salınır və ya umumiyyətlə ləğv edilir. Amma Azərbaycanda vəziyyət tamamilə fərqlidir. Bizim dövlət ali məktəblərində ödənişli yerlərin sayı ildən-ilə artır, pulsuz yerlər azalır. 
Bu il Azərbaycanda həm dövlət, həm də özəl universitetlərdə təhsil haqqı artırılıb. Məsələn, keçən il ödənişi 3800 manat olan BDU-nun Hüquq fakültəsinin təhsil haqqı 4300 manata qədər qalxıb. 
“ADA” Universitetində elə ixtisas var ki, illik ödənişi 6500 manatdır. 
Dövlət İdarəçilik Akademiyasında illik ödənişi 2500 AZN, İqtisad Universitetində 1900-2500 AZN, Bakı Mühəndislik Universitetində 2000-2500 AZN, Dillər Universitetində 1000-2500 AZN, Milli Aviasiya Akademiyasında 1600-2500 AZN, Gömrük Akademiyasında 3000 AZN, Memarlıq və İnşaat Universitetində 2300 AZN, Tibb Universitetində 2000-3000 AZN, Bədən Tərbiyəsi və İdman Akademiyasında 2200 AZN olan ixtisaslar var.
Məsələ ilə bağlı Modern.az-a danışan təhsil eksperti Kamran Əsədov deyib ki, Azərbaycanda 54 ali təhsil müəssiəsində 160 minə yaxın tələbə təhsil alır. 
“Onlardan 70 faizi ödənişli əsaslarlarla, 30 faizi isə ödənişsiz əsaslarla (yəni dövlət sifarişli ixtisaslar) təhsil alırlar. Hər il ali məktəblərə qəbul aparılan plan yerinin 70-71 faizi ödənişli əsaslar, 29-30 faizi isə ödənişsiz əsaslar üçün nəzərdə tutulur. Əlbəttə, müqayisə etsək,  Azərbaycanın iqtisadi resursları ilə təbii ki, ödənişi əsaslarla plan yerlərinin sayı olduqca çoxdur. Azərbaycanda universitetlərdə təhsil haqları Azərbaycan vətəndaşının orta əməkhaqqına uyğun deyil. Nəzərə alsaq ki, Azərbayacan ali məktəblərinin heç biri dünyanın reytinq siyahısında yer almır. Halbuki, bizim universitetlərimizin təhsil haqları dünya reytinqində olan universitetlərdəkindən dəfələrlə çoxdur. Hesab edirəm ki, bu, düzgün yanaşma deyil. Dünya təcrübəsi ilə müqayisə etsək, Azərbaycanda təhsil haqları müəyyən olunarkən yalnız universitetin xərcləri və gəlirləri əsasında müəyyən olunur”.
K.Əsədov bildirib ki, dünyada bu proses fərqlidir, universitetə tələbə cəlb etmək üçün təhsilhaqqını minimuma endirirlər. 
“Məsələn, Türkiyədə bir çox dövlət universitetlərində bəzi ixtisasların ödənişləri Azərbaycan pulu ilə 90-100 manatdır. Halbuki, həmin universitetlərin təhsil səviyyəsi, dünya reytinqində yeri Azərbaycan universitetlərindən dəfələrlə yüksəkdir. Türkiyənin iri şəhərlərində yerləşən universitetlərin təhsil haqları Azərbaycanın bölgələrindəki ən geridə qalmış universitetin təhsil haqqından 5-6 dəfə aşağıdır, təhsil səviyyəsi isə Azərbaycan təhsilindən dəfələrlə yüksəkdir.  Bundan başqa, Türkiyə universitetlərində dərsin başlama müddətinə, yəni dərsin 1-ci, 2-ci, 3-cü növbə olmasında görə, təhsil haqları müxtəlif olaraq müəyyənləşir. Təhsil haqları daha çox axşam saatlarında keçirilən dərslərə görə müəyyən olunur. Məsələn, əgər birinci növbədə təhsil haqqı 100 manatdırsa, bu, ikinci növbədə 200 manat olur. Hətta Türkiyənin dövlət universitetlərinin əksəriyyətində 1-ci növbə üçün təhsil haqqı müəyyən edilmir. Bütün bunların sayəsində 2-ci növbədə oxuyan tələbə rahat şəkildə işləyir, sonra dərsə gəlir. 
Azərbaycan müstəqillik əldə edənə qədər Sovetlər dövründə bu prinsipdən istifadə olunurdu. Yəni, belə deyək ki, bizdə də axşam saatlarında tədris həyata keçirilirdi. İndi isə Azərbaycanda təhsil yalnız 1-ci və 2-ci növbə olaraq müəyyən olunur. Universitetlərdə daha çox 1-ci, 3-cü kurslar səhər növbəsində, 2-ci, 4-cü kurslar isə ikinci növbədə təhsil alır. Yalnız MBA proqramı üzrə magistratura pilləsində təhsil alanların dərsləri saat 7-dən sonra başlayır. Onların da təhsil haqqı dərsin başlama vaxtına görə təyin olunmur. Amma Azərbaycanda təhsil haqları 1-ci və 2-ci növbə üçün standart olaraq müəyyənləşir. Hesab edirəm ki, resursların cəlb olunmasına görə müxtəlif təhsil haqlarının müəyyən olunması bu sahəyə insanların maraq göstərməsinə səbəb olacaq”.
Kreml Bakıdakı dostlarını növbəti dəfə necə məyus etdi? - təhlil
Vergi müfəttişlərindən inanılmaz dələduzluq - özəl
Hökumətin sosial fəlakət siyasəti – təhlil
Bakıda gömrükçülər həbs edildi - aralarında deputatın qohumu da var
Nazir şöbə müdirini işdən çıxartdı
Xəbər lenti
24/10/2017 [11:07]:
Həbsdən qaçışa görə vəzifəli şəxslər saxlanıldı - Adlar
24/10/2017 [10:47]:
Binəqədinin bir hissəsinə su məhdudiyyətlərlə veriləcək
24/10/2017 [10:15]:
Ölkədə seysmik vəziyyətin fon səviyyəsi 8-9 baldır
24/10/2017 [09:52]:
Bərdənin su təchizatında problem yarandı
24/10/2017 [09:32]:
Ermənistanda rusiyalı əsgər xidmət yoldaşını öldürüb
24/10/2017 [01:03]:
İlin ən yaxşı futbolçusu məlum olub
24/10/2017 [00:21]:
İlham Əliyevdən daha bir sərəncam
23/10/2017 [23:29]:
Bakıda xarici qonaqlara xüsusi taksilər xidmət göstərəcək
23/10/2017 [22:38]:
Maltalı jurnalist neftə görə öldürülüb
23/10/2017 [21:47]:
Çeçenistanda “Rosqvardiya”çı 4 xidmət yoldaşını qətlə yetirib
23/10/2017 [20:54]:
Bağlanan 11 bankın əmanətçilərinə 748 milyon manat ödənilib
23/10/2017 [20:25]:
"Çudo Peçka”nın 27 əməkdaşı istintaqda dindirilib
23/10/2017 [20:18]:
Müsavat Bakı meriyasının qarşısında piket keçirəcək
23/10/2017 [19:57]:
Türkiyə İŞİD sıralarında döyüşmüş keçmiş hərbçini Rusiyaya təhvil verib
23/10/2017 [19:42]:
Avropa Birliyi Ermənistanın təxribatları barədə məlumatlandırılıb
23/10/2017 [19:25]:
Azərbaycan Karate Federasiyasında böhran - "Onları saxlaya bilmirik"
23/10/2017 [19:21]:
Sarkisyan Rusiya ilə vahid qoşun qruplaşması yaradılması haqda sazişi təsdiqlədi
23/10/2017 [19:10]:
Dövlət ipoteka kreditlərinin maksimal məbləği 50% artırılıb
23/10/2017 [18:42]:
Cəlilabadda məktəbə 2 nəfər direktorluq edir - Qalmaqal
23/10/2017 [18:22]:
Uşaqların dini mərasimlərə aparılması rəsmən qadağan olunur
23/10/2017 [18:07]:
Məhbusların qaçması ilə bağlı Penitensiar Xidmətin üç əməkdaşı istintaqa cəlb edilib
23/10/2017 [18:05]:
Bakıda 108 min manatlıq dondurma qalmaqalı
23/10/2017 [17:55]:
Hərbiçilərin kompensasiyası ilə bağlı dəyişiklik - Baş nazir qərar verdi
23/10/2017 [17:53]:
Növbəti 3 gündə güclü geomaqnit həyəcanlaşması gözlənilir - Xəbərdarlıq
23/10/2017 [17:30]:
Həbsdən qaçan "Qoca" kimdir?
Bütün xəbərlər...
Həftənin ən çox oxunanları
“Bakıda böyük partlayış olacaq” - Əməkdar memardan həyəcan təbili
Prezidentdən polislə bağlı sərəncam
Sükan arxasında söhbət edənlər necə müəyyən ediləcək? - Açıqlama
Daha 3 dövlət qurumunun xidməti avtomobilləri əlindən alındı
Vəzirov 1989-cu ildə Bakıda olan ABŞ səfirinə nə deyib?
Nazir müavini nazirlə quda oldu
Kəmaləddin Heydərov qadın generalı istefaya göndərdi
Fətullah Gülənin Azərbaycanda əsas adamı həbs olundu
Hökumətin sosial fəlakət siyasəti – təhlil
Kapitan gəmini partlatmaq istədi - Bakıda
İstiqlal.az-ın arxivi
"İstiqlal.az"
Xəbər Portalı
Copyright©2013 "İstiqlal.az" MMC
Materiallardan istifadə zamanı
www.istiqlal.az saytına
istinad zəruridir
X

Bəyənin və "İstiqlal.az"-ı Facebook lovhənizdən izləyin