Böhranın ağırlığını əhali çəkməli olacaq?

21/10/2016 [16:17] - Köşə (7168)
Nəsimi Məmmədli


Ölkəmiz yeni sosial-siyasi mərhələ ərəfəsində olsa da baş verə biləcək olayların təfərrüatlarını proqnoz etmək çox çətindir. Sadəcə onu demək olar ki, bu dönəm çağdaş siyasi tariximizin olduqca mühüm səhifəsi kimi dövlətimizin və vətəndaşlarımızın bundan sonrakı aqibətini müəyyən edəcək. 

Proqnozları çətinləşdirən obyektiv və subyektiv amilləri sadalamaqla vaxt itirmədən qısaca olaraq deyə bilərik ki, ölkədə sosial, iqtisadi, siyasi, hüquqi və psixoloji durum çox gərgindir. Ən təhlükəlisi isə odur ki, ölkədaxili siyasətin konyukturası dövlətçilik ənənəsindən uzaqlaşaraq şəxsi iradəyə tabe etdirilib. Atılan bütün addımlar cəmiyyətin tələbatından, qanunauyğunluqdan və ictimai-siyasi proseslərdən deyil, iqtidarın korporativ maraqlardan qaynaqlanır. 

Məhz bu amilləri nəzərə alaraq, hətta ölkədə növbədənkənar seçkilərin keçiriləcəyi ilə bağlı ehtimallara da ehtiyatla yanaşaraq bu diskusiyalardan uzaq durmağa çalışdıq. Çünki siyasi proseslərin qanuna və hüquqa əsaslanması son dövrlər iqtidarı çox az qayğılandırdığı açıq görünür. İstisnalar olsa da heç cəmiyyət də bunu hakimiyyətdən tələb etmir. Sanki xalqımızın əksəriyyəti öz ölkəsində müvəqqəti məskunlaşan mühacirlər kimi davranırlar. 

Yaxın regionda genişlənən hərbi münaqişələr və iqtisadi-siyasi maraqlar fonunda beynəlxalq qlobal güclərin ölkəmizə təzyiqləri də getdikcə artmaqdadır. Xalqımız sosial problemlərin məngənəsində əzilsə də “dözüm” nümayiş etdirməkdə, hökumət isə heç bir çıxış yolu tətbiq etməyə qadir olmasa da köklü islahatlara da başlamamaqdadır. Hələlik əhali dolanışığının, hakimiyyət isə özünü necə qoruyacağının və gücləndirəcəyinin qayğısındadır. 

Hökumətin məsuliyyəti birbaşa iqtidarın üzərində olsa da, cəmiyyətin durumu və gələcəyi ilə bağlı hər bir yetkin vətəndaşın da üzərində məsuliyyət var. Anti-demokratik rejimlərin güclənərək vətəndaş hüquqlarına qənim kəsilməsində, özünəməxsus münasibətlər sistemi formalaşdırmasında vətəndaş laqeydliyinin də çox böyük “xidməti” olduğunu qeyd etmək yəqin ki faydalı olar.  

İqtidar bütün vasitələrlə çalışır ki, ölkədə mövcud olan ictimai-siyasi durum, ənənəvi idarəetmə metodları, sistemdaxili münasibətlər böhranın mənfi təsirlərinə tabe olmasın. Sosial böhran cəmiyyətdə siyasi fəallıq doğurmasın. Əhalini idarəolunan lokal iqtisadi-siyasi gündəmə kökləməklə manipulyasiyanı davam etdirmək mümkün olsun. 

Maraqlıdır ki, konstitusiyaya tələm-tələsik əlavə və dəyişikliklər edilsə də ona uyğun addımların atılması da yubanır. Sanki hansısa gözlənilməzlik iqtidarı tərəddüdlü davranmağa və ya cari planlarının müəyyən hissəsindən müvəqqəti olsa da vaz keçməyə sövq edir. Hökumətin son müşavirəsində də bu amil hiss edilirdi və prezidentin çıxışı əslində çox ciddi məsələlərin cərəyan etdiyinin mesajı idi. İlk dəfə idi ki, müşavirədə iştirak edən komanda üzvlərinin də çox gərgin və ümidsiz görüntüləri ekranda əks olunurdu.

Ölkə başçısının xüsusi sətiraltı eyhamla real durumu dəqiq bilməsini ifadə etməsi və hələ uzun müddət hakimiyyətdə qalacağını xüsusi vurğulaması da təsadüfi deyildi. Hökumət üzvlərinin alqışlarla qarşıladığı bu tezislər yaranmış və artmaqda olan daxili narahatlığı azaltmağa hesablanmışdı. 

Çox güman artıq ölkə rəhbərinə də dəqiq məlumdur ki nəinki sadə xalq, hətta neft gəlirləri ilə uzun müddət bəslədiyi məmur ordusu da onun haqqında nə düşünür və nə xısınlaşır. Cəmiyyətin fəal kəsiminə qarşı polisin gücü ilə aparılan total təzyiq kampanilyası da məhz bu amillə bağlıdır. Müxalif və müstəqil şəxslərə güc tətbiq etməklə məmur ordusunun və sadə xalqın gözünü qorxutmaq xətti tutulub.

Görünən budur ki, gerçək islahatlara başlamağa risk etməyən hökumət ölkəni taleyin ümidinə buraxıb. Büdcənin birdən-birə kəskin azalması getdikcə ölkəni çıxılmaz duruma sala bilər. Uzun müddət proseslərə müqavimət göstərməyə təbii resursları tükənən hökumətin tədricən proseslərin mənfi axınına təslim olmaqdan sığortalanacağı inandırıcı görünmür. Hər dəfə dinc insanların qarşısına hüquq mühafizə orqanlarının gücü ilə çıxmaq yaxşı gələcək vəd etmir.

Artıq Qarabağ probleminin həlli ilə bağlı da cəmiyyəti manipulyasiya etmək imkanının bu dönəm üçün bitdiyini söyləmək mümkündür. ABŞ-ın və Rusiyanın diplomatik mesajları o qənaəti yaradır ki, hökumət problemin mümkün həllində dalana dirənib. Hətta ölkənin ən yüksək tribunasından da buna bənzər etiraflar eşidilir. Deyəsən böhran təkcə sosial-iqtisadi sahədə deyil, siyasi və diplomatik sahəni də əhatə edir.

Ermənistanı fəal şəkildə silahlandıran və arxasında dayanan Rusiyanı təqdir edib, ərazi bütövlüyümüzü dəstəkləyərək vətəndaş hüquqlarına hörmətlə yanaşmağı tələb etdiyi üçün Qərbə savaş açmaq da milli maraqlarımıza təhlükə törədə bilər. Ölkənin strateji əhəmiyyətini və dəyərini cari siyasətə qurban vermək yolverilməzdir.  “Qarabağın müstəqilliyinin tanınması” kimi qəbul edilməz təzyiqlərdən qurtulmaq üçün ölkədaxili siyasət köklü şəkildə dəyişməlidir.                                                              

Xalqımızın son etiraz aksiyalarına laqeyd münasibətindən iqtidarın xeyli arxayınlaşdığı da görünür. Çətinliklərə etiraz etməyərək məhrumiyyətlərə sinə gərmək yolu tutan əhali iqtidara əlavə şans verib. Hökumət bu dəstəkdən bir fürsət olaraq maksimum yararlanmağa çalışır. Etirazları təşkil edən müxalifəti əzməklə sosial problemlərin ağırlığını arxayınlıqla əhaliyə yükləmək üçün inamla addım atır. 

Qiymətlər sürətlə bahalaşır, iş yerləri ixtisar edilir, müxalifətə qarşı təzyiqlər daha da güclənir və büdcə təşkilatlarında çalışanları “könüllü” təsərrüfat işlərinə rahatlıqla cəlb edilməsi imkanı genişlənir. Hətta ictimai rəyi nəzərə almadan illərlə formalaşan müəyyən dini mərasimlərə də yeni qaydaların tətbiqinə başlanılıb. Bir sözlə hökumət bütün resurslarını işə salaraq sosial böhranın ağırlığını tamamilə xalqın üzərinə yükləməyə çalışır. Əslində artıq buna xeyli dərəcədə nail olduğunu da müşahidə etmək mümkündür. Əhali böhranın ağırlığını çəkə biləcəkmi?
Dövlət şirkətinin rəhbəri Mayamidə dəbdəbəli mənzillər aldı - 8,5 milyona dollara
Bakı dünyanın ən ucuz şəhərləri sırasındadır - reytinq
Nazir idman yarışlarını ailə biznesinə necə çevirdi? -araşdırma
"Şərq incə məsələdir": deyimini xatırlamağın əsl vaxtı deyilmi? - təhlil
Jurnalistlərin binasından ev almaq istəyən polkovnikin milyonluq villası
Xəbər lenti
25/06/2017 [15:17]:
Qətər ərəb ölkələrinin 13 maddəlik tələbini rədd etdi
25/06/2017 [14:15]:
“Qarabağ” ilk əcnəbi transferini reallaşdırdı
25/06/2017 [13:07]:
Azərbaycan Ermənistanda sement istehsalını iflic etdi
25/06/2017 [12:15]:
Azərbaycanda ayaqqabı istehsalı 11% azalıb
25/06/2017 [11:14]:
Dövlət şirkətinin rəhbəri Mayamidə dəbdəbəli mənzillər aldı - 8,5 milyona dollara
25/06/2017 [10:07]:
Formula 1 Azərbaycan Qran Prisinin qalibi müəyyənləşir
25/06/2017 [09:01]:
İlham Əliyevdən yeni təyinat
25/06/2017 [02:22]:
Zəfərlər bir qədəh şərabla qazanılır!
25/06/2017 [01:55]:
Gömrük rəisi işdən qovuldu
25/06/2017 [00:58]:
Bakı dünyanın ən ucuz şəhərləri sırasındadır - reytinq
24/06/2017 [23:29]:
Hindistanla Azərbaycan arasında aqrar anlaşma
24/06/2017 [22:35]:
42 dəst Rusiya hərbi texnikası Bakıya daxil oldu
24/06/2017 [21:33]:
İlham Əliyev Fransa-Azərbaycan əlaqələrinin uğurlu inkişafına əmindir
24/06/2017 [20:39]:
Vladimir Putin qeyri-leqal kəşfiyyatçı karyerasından danışıb
24/06/2017 [19:44]:
Daha 7 bank filial və şöbəsi gücləndirilmiş iş rejiminə keçib
24/06/2017 [18:41]:
Bakı polisi və prokurorluğu Yasamaldakı qətllə bağlı məlumat yayıb
24/06/2017 [17:39]:
Nazir idman yarışlarını ailə biznesinə necə çevirdi? -araşdırma
24/06/2017 [16:55]:
Hər şeyin yerini bil – Azərbaycanda yeni xidmət saytı yaradıldı
24/06/2017 [16:44]:
Mingəçevirdə evləri su basıb- heyvanlar tələf olub
24/06/2017 [16:08]:
“Formula 1” yarışlarının gedişində bolid yanıb
24/06/2017 [15:39]:
Adı vergi qalmaqalında hallanan məşhur futbolçular...
24/06/2017 [14:48]:
Bakı metropolitenin ən azı 500 işçisi ixtisar ediləcək - əmr
24/06/2017 [13:59]:
Deputat biznesmen xanımın borcunu qaytarmır - təfsilat
24/06/2017 [13:05]:
Məcburi köçkünlər arasında kütləvi dava - Yaralılar var
24/06/2017 [12:15]:
Tanınmış teleaparıcı İradə İsaq alim oldu
Bütün xəbərlər...
Həftənin ən çox oxunanları
Tamerlan Qarayev sükutu pozdu
İlham Əliyev Kəmaləddin Heydərova yeni səlahiyyət verdi - fərman
İlham Əliyev uşaq bağçaları barədə fərman verdi
Yeni vergilər naziri təyin edilib
Tağı Əhmədova yeni vəzifə verildi
İlham Əliyev 8 sərəncam, 10 fərman imzaladı - yenilənib
İlham Əliyevdən yeni təyinat - sərəncam
2 nazir müavini işdən çıxarıldı - rəsmi
Nazir direktoru işdən qovdu - rəsmi
Nazir həkimlərlə bağlı yeni əmr imzaladı
İstiqlal.az-ın arxivi
"İstiqlal.az"
Xəbər Portalı
e-mail: [email protected]
Copyright©2013 "İstiqlal.az" MMC
Materiallardan istifadə zamanı
www.istiqlal.az saytına
istinad zəruridir
X

Bəyənin və "İstiqlal.az"-ı Facebook lovhənizdən izləyin